BỐI CẢNH, CHIẾN LƯỢC VÀ LÝ DO THÀNH LẬP VIỆN ĐÀO TẠO VÀ NGHIÊN CỨU XUẤT SẮC
Bối cảnh chiến lược quốc gia
Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư diễn ra sâu rộng, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang trở thành động lực trung tâm của phát triển kinh tế – xã hội. Giáo dục đại học được đặt vào vị trí then chốt trong việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đồng thời tạo ra tri thức, công nghệ và giải pháp phục vụ phát triển bền vững.
Trước yêu cầu đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã triển khai chủ trương xây dựng các mạng lưới trung tâm đào tạo xuất sắc và tài năng, tập trung vào các lĩnh vực công nghệ then chốt của thời đại công nghiệp 4.0, nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, tăng cường năng lực nghiên cứu và thúc đẩy gắn kết giữa nhà trường, viện nghiên cứu và doanh nghiệp. Việc công bố các mạng lưới trung tâm đào tạo xuất sắc và tài năng về công nghệ 4.0 (ngày 1/8/2025) thể hiện rõ định hướng chuyển từ đào tạo đại trà sang phát triển các mô hình đào tạo và nghiên cứu chất lượng cao, có trọng tâm, trọng điểm và gắn chặt với thực tiễn phát triển.

Chiến lược phát triển khoa học công nghệ và đào tạo nhân lực chất lượng cao
Các chủ trương của Đảng và Nhà nước đều khẳng định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là đột phá chiến lược trong giai đoạn mới. Trong đó, các cơ sở giáo dục đại học giữ vai trò trung tâm trong đào tạo nhân lực trình độ cao, nghiên cứu khoa học và chuyển giao tri thức.
Bộ Giáo dục và Đào tạo định hướng hình thành các mạng lưới đào tạo – nghiên cứu xuất sắc, có khả năng hội tụ đội ngũ giảng viên, nhà khoa học, người học và đối tác, tạo ra môi trường học thuật tiên tiến, liên ngành và hội nhập quốc tế.
Lý do thành lập Viện Đào tạo và Nghiên cứu Xuất sắc – Đại học Thái Nguyên
Xuất phát từ các định hướng chiến lược nêu trên và yêu cầu phát triển của Đại học Thái Nguyên trong giai đoạn mới, Viện Đào tạo và Nghiên cứu Xuất sắc được thành lập nhằm xây dựng một mô hình tổ chức đào tạo và nghiên cứu chất lượng cao, hoạt động theo hướng tích hợp, hiện đại và gắn với mạng lưới đào tạo xuất sắc quốc gia.
Viện được thành lập để thực hiện đồng thời hai nhiệm vụ trọng tâm: đào tạo nhân lực trình độ cao ở các bậc Cử nhân, Thạc sĩ và Tiến sĩ; và triển khai nghiên cứu khoa học, chuyển giao tri thức, công nghệ phục vụ phát triển kinh tế – xã hội vùng núi phía Bắc.
Thông qua mô hình Viện Đào tạo và Nghiên cứu Xuất sắc, Đại học Thái Nguyên từng bước khẳng định vai trò là trung tâm đào tạo và nghiên cứu có uy tín, đóng góp tích cực vào việc thực hiện chiến lược phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và đào tạo nhân lực chất lượng cao của đất nước.